Có lẽ họ chưa để ý giá trị danh ngôn nầy của Gustave Le Bon: một lời nói ngọt có hiệu năng hơn một câu nói hay. Tinh thần hạnh phúc hôn nhân cũng bị họ coi thường vì họ tìm nhục lạc trong những phương thế mà các nhà thần học gọi là phản tự nhiên. Có kẻ lấy nhục tình làm mục đích của cuộc đời thì lầm lạc cũng y như kẻ khinh rẻ nhục tình.
Nhưng nhất là bạn phải lựa những mục đích của bạn mà bạn đừng làm hỏng mục đích nào cả. Tuy nhiên, vì hoa niên là tuổi bạc, nên tâm hồn họ lắm lúc bị những lực lượng tình cảm nhất là ái tình làm xao xuyến. Tóm lại bạn trai tự nhiên vừa hướng nội vừa hướng ngoại.
Họ cho cha mẹ không hiểu họ rõ ràng. Về cảnh sống đời sau, về kinh nghiệm họ cười nhạo. Lợi đây phải hiểu năm bảy đường.
Họ tuân kỷ luật vì coi kỷ luật là một phương thế giựt cấp bằng, mua chức vị xã hội để nuôi thân, nuôi vợ, nuôi chồng, nuôi con và tạo cảnh gia đình ấm cúng trong ích kỷ. Khi có tâm giao lãng mạn bạn trai khó làm việc, học hành ở xa bạn mình. Bạn gái đa số thản nhiên.
Hầu hết bạn trai lúc thiếu nhi là vậy. Ta còn thấy họ có những bực chí khí. Xin bạn sáng suốt lựa một con đường sáng.
Nhưng khi đề cập các phương diện nầy, bạn nên có ý nghĩ thống quán về con người bạn trai và con người bạn gái. Họ kiếm trong đó những ngụ ý, thâm ý gì theo họ muốn đó. Họ bất mãn vì cô kia xấu mà làm kiêu, còn cô khác đẹp lộng lẫy mà hung dữ.
Nhiều mụn cám nổi lên. Làm náo động lên trong tâm hồn họ một khối tình phức tạp hỗn độn mà yếu tố chánh là mến yêu, hối tiếc, uất ức, bất mãn. Xin bạn hiểu cho ở đây tôi nói tâm tính tự nhiên.
Đã không lo đ ào luyện ý chí thì phải chịu những hậu quả của tình yêu sai lạc. Trong cái phức tạp ấy có mâu thuẫn có thay đổi bất ngờ. Mendousse: Bạn trai dậy thì có lẽ ít hợp lý hơn con nít từ 10 đến 13 tuổi, nhưng chắc chắn họ vô cùng lý sự.
Đại để một bà mẹ hiền có thể thân mật nói: con, để mẹ nói con nghe những điều cao cả nầy nghe. Ơû đây tôi bất đồng ý kiến hẳn với một số nhà giáo dục duy vật chủ trương lương tâm là một mớ công thức lễ giáo mà xã hội nhồi nhét vào đầu óc con người, trong đó có bạn trai. Bạn thấy họ sẽ hết yêu một bạn gái khi kẻ ấy tàn sắc Tây Thi, mất giọng oanh vàng, có da mặt bị rỗ vì lên trái, hàm răng sún vì một rủi ro nào đó.
Đó là chưa nói những tiếng vĩ đại nào công bình, bác ái, lao công, tư bản, vô sản. Họ chỉ mới nghe con tim dào dạt. Tại lãnh đạm mà quá đơn giản chăng? Cũng không.