Cuộc sống không đòi hỏi chúng ta phải đứng hàng đầu, mà chỉ yêu cầu chúng ta cố gắng làm tốt tối đa trong từng việc chúng ta đang làm. Ba trường hợp nêu trên liên quan đến việc chọn lựa, cũng liên quan đến việc hình thành thói quen. Điều gì khiến ông vẫn tiếp tục tìm kiếm? Tôi chẳng bao giờ nghĩ điều tôi đang làm là thất bại.
Bên cạnh đó, chúng ta cũng nên hiểu rằng động lực là cái đến từ bên trong mỗi cá nhân, hơn là do tác động từ bên ngoài, thúc đẩy chúng ta hành động. Tôi đã đau đớn đến độ cảm thấy rằng cuộc sống này dường như muốn xô tôi xuống tận cùng của sự đau khổ. Sống mà không có mục tiêu như thể đi du hành mà không có đích đến.
Sau này, Frankl viết rằng: giữa sự tàn bạo và đau đớn, điều làm cho ông bực bội và thất vọng nhất là nhìn thấy những người bạn tù cho rằng mình chẳng còn lý do và cơ hội nào để được tồn tại nữa, và rồi họ nhụt dần ý chí và chấp nhận từ bỏ cuộc sống như một sinh vật sắp vào lò sát sinh. Và có lẽ đây là thói quen tốt nhất của tôi. Những lúc trò chuyện về các vấn đề trong cuộc sống, anh giúp tôi nhìn ra những điều mà tôi chưa từng chú ý đến: Tôi đã và đang làm tốt vai trò của một người thầy lẫn tư cách của một con người chân chính.
Có thể bạn cho là trễ nhưng lần đầu tiên tôi hiểu được ý nghĩa thực sự của hai từ Thành Công là khi tôi ba mươi chín tuổi. Một thái độ ứng xử tích cực, những thói quen tốt, cách nhìn lạc quan, khát khao theo đuổi những mục tiêu, v. Có rất nhiều cách định nghĩa thành công.
Động lực nằm trong chính những suy tư ấy. Hiện tại mà chúng ta đang có hôm nay là kết quả của những thái độ ứng xử mà chúng ta đã chọn trước đây. Điều đầu tiên: Đời là bể khổ.
Vấn đề không phải là ta có bao nhiêu, mà là chúng ta cảm nhận về những điều chúng ta đang có như thế nào… Nhưng lần thứ một trăm thì tôi đúng. Nhưng đó chỉ là những trường hợp ngoại lệ.
Mỗi năm những người giàu có đóng góp hàng tỉ đô la vào những công trình phúc lợi xã hội, những chương trình nhân đạo, giúp những người nghèo và bệnh tật… Vậy tiền tốt chứ! Nhưng chẳng phải tiền bạc cũng là nguồn gốc của nhiều điều xấu xa đó sao? Điều mấu chốt là phải duy trì liên tục, đều đặn. Khi bạn hiểu rằng kỉ luật la tự chăm sóc mình chứ không phải tự trừng trị mình, bạn sẽ không e dè khi nhắc đến nó, mà ngược lại sẽ vun đắp cho nó.
Chúng ta cảm thấy hài lòng và tự tin hơn bất cứ lúc nào trước đây. Cả Edison và Einstein đều được xem là những thiên tài, nhưng không ai thích danh hiệu đó. Chỉ là chúng ta không nên bỏ phí thời gian quá nhiều đến mức làm uổng phí và để vuột mất những cơ hội để cảm nhận cuộc sống theo đúng bản chất của nó.
Rất lâu rồi, Edmund Burke, một chính khách người Anh đã nói: Cách chúng ta cư xử với nhau còn quan trọng hơn cách chúng ta cư xử những điều luật mà chúng ta đặt ra. Nhưng điều ít được biết đến chính là những phương pháp giúp ông duy trì được cân bằng cho bản thân khi làm việc với những khám phá khoa học nổi tiếng. Bà nói: chúng ta có quá nhiều quy định; chính chúng là điều hạn chế.
Hãy đón nhận những khó khăn, bất hạnh như là một phần tất yếu của cuộc sống, hãy ngẩng cao đầu, nhìn thẳng vào nó, và nói: Ta sẽ mạnh hơn ngươi. Vào lúc nào đó, người này làm việc có năng suất nhất, nhưng người khác thì ngược lại, kém hiệu quả nhất. Đã có rất nhiều quyển sách viết về đề tài này, trong số đó tôi rất tâm đắc những ý tưởng của Stephen Covey trong cuốn Bảy thói quen của người thành đạt vì ông luôn nhấn mạnh việc sử dụng thời gian hiệu quả.