Bảo họ sợ giai nhân, thì không. Lý tưởng nên người bổ ích cho xã hội là cái gì xa lạ đối với nam thanh ngày nay. Đại đa số bạn trai không có tiểu tâm nầy.
Chớ ngày nay có một số bạn trai làm mồi ngon cho tứ đổ tường. Họ làm sao biết được con cọp thu hình là để vo mồi cho chắc ăn. Tôiâ cũng căn cứ vào ngòi bút Nguyễn Du để vẽ lại bộ mặt thực của một số bạn trai mang dòng máu Thúc Sinh.
Oùc ích kỷ của họ, tôi thấy nặng trong óc độc đoán. Cử chỉ, điệu bộ không biết mực thước nào. Le Presbytre để gởi bạn trước khi tôi bàn với bạn cái hậu quả của buồn sầu buổi thanh xuân là sự xuống tinh thần: Ta được đời sống không phải để rơi lụy mà để sống cường tráng.
Họ đang ăn mà nghe thứ thư nầy, thì lu láo cho rồi bữa để đọc. Họ không giản lược, hời hợt đâu mà họ đơn sơ hiểu theo nghĩa triết lý. Không có ý sống đời như một Rosseau với Confession, một Gide với Cahier d'André Walter, bạn trai thường chỉ coi văn thơ là phương thế để thổ lộ tâm sự.
Những con người cùng họ, máu, kể cả cha mẹ, họ bớt coi là những đối tượng của tình yêu. Đó là những tích động, những hành động trên bắp gân chứ không phải là những tác vi mang dấu suy nghĩ. Một lương tâm lành mạnh được huấn luyện trong lò tôn giáo, như trong công giáo chẳng hạn, lúc thối tiền lộn, lấy dư của kẻ khác năm cắc bạc là lo âu, bối rối.
Giấy bạc in ra khi chưa phát hành thì giống giấy bạc đang thông dụng nhưng khác có chút là cần có con dấu hợp pháp của chánh phủ để được giá trị thương mãi. Còn chết vì đ àn bà như Từ Hải ta còn hồ nghi là chết kiểu tiểu thuyết. Mà cái gì mạnh thì thu hút, còn cái gì bị thu hút thì yếu.
Người chỉ buộc bạn trấn áp tình dục ngoài hôn nhân và coi sự cộng tác truyền sinh là bổn phận thiêng liêng cao cả. Tôi muốn lấy ví dụ đó để làm sáng tỏ một góc cạnh của ái tình và nhục tình. Thời đại ta có nhiều bạn trai phụ nhược lắm.
Cũng thời gian nổi mụn, đổi tiếng, phần đông bạn trai bắt đầu có râu, có những lông ở vú và nách. Người ta đâu lấy làm lạ khi thấy nhiều gia đình sạt nghiệp vì vợ tiêu lòn tiền của cho kẻ mình ngoại tình mà chồng vẫn sống trong sự gạt gẫm đáng thương tâm. Nhiều công việc gấp rút họ làm cách thẫn thờ, lờ đờ tựa nước ương.
Vậy mà lúc dậy thì lại hoàn toàn khác. Trong trận giặc với xác thịt ta làm cho mình sống hoàn toàn tự do, thứ tự do của tâm hồn, thứ tự do của người không buộc trói trong bản năng tính dục. Còn bạn trai xem ra vụng về nghệ thuật biểu lộ tình cảm yêu.
Sợ e trong khi ta muốn tìm sự sạch sẽ, giải sầu cho thân xác, tâm hồn, ta phải chuốc thêm những vết nhơ và khổ não. Đoàn kết đấu tranh cho tự do. Tranh đố trong báo cũng rất có lợi cho sự luyện tập óc tưởng tượng.